Van Çevreyolu Ne Getirdi, Ne Götürdü?
Van’ın yıllardır çözüm bekleyen en büyük ulaşım projelerinden biri olan Van Çevreyolu, fiziki olarak sona yaklaşırken, geride bıraktığı imar, mülkiyet ve hukuk sorunlarıyla tartışılmaya devam ediyor.
Bitim tarihi ve genel açılış 2026 yılı sonu işaret edildi.
Yıllarca dillendirilen, defalarca açılış tarihi verilen çevreyolu bugün asfaltıyla, köprüleriyle ortada.
Ama asıl soru hâlâ cevap bekliyor:
Bu yol Van’a adil bir şehirleşme mi getirdi, yoksa yeni mağduriyetler mi üretti?
Çevreyolu Nereden Geçiyor, Ne Vaat Ediyor?
Van Çevreyolu;
Edremit’ten başlayıp Van şehir merkezinin doğusundan geçerek Erciş yoluna bağlanan,
3 gidiş 3 geliş,
toplam 41 kilometrelik bir ulaşım aksı olarak planlandı.
Tamamı hizmete girdiğinde şehir içi ulaşım süresinin 75 dakikadan 35 dakikaya düşmesi hedefleniyor.
Ağır tonajlı araçların şehir merkezine girmeden geçmesi, trafik yükünün hafiflemesi ve Van’ın doğu-batı bağlantısının güçlenmesi amaçlandı.
Bu yönüyle bakıldığında çevreyolu, Van için stratejik ve gerekli bir projedir.
Ne Getirdi?
– Kısmi trafik rahatlaması:
Elmalık – İpekyolu ana caddesi köprülü kavşağı ile Van–Erciş yolu ve Sıhke Gölü mevkiindeki Özalp Yolu köprülü kavşağı arasındaki etap asfaltlanarak açıldı.
5 Aralık’ta Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdülkadir Uraloğlu’nun katılımıyla yapılan açılış, kentte umut yarattı.
– Yeni ulaşım aksı:
Çevreyolu, Van’ın gelecekteki büyüme yönünü belirleyecek ana omurgalardan biri haline geldi.
– Ekonomik potansiyel:
Ticaret, lojistik ve ulaşım sektörü açısından ciddi bir avantaj sundu.
Ne Götürdü?
İşin bu noktadan sonrası, asfalt kadar parlak değil.
18. Madde İmar Uygulaması
Çevreyolu güzergâhında, özellikle Elmalık, Bakacık, Süphan ve Kurubaş mahallelerinde uygulanan 18. madde imar düzenlemesi, vatandaşın arsasından YÜZDE 45 KESİNTİ yapılmasına yol açtı.
Sadece kesinti değil;
Parseller yer değiştirdi. Yeşil alanlar yok edildi.
Arsalar hazine ve başka parsellerle birleştirildi. Vatandaşlar karşıkarşıya getirildi.
Ata-babadan kalan mülkler müşterek hale getirildi. Müşterek alanlar çıkmaz bir hal aldı. Bu durum doğal olarak büyük tepkilere neden oldu.
Mahkeme Var, Uygulama Yok
Vatandaş itiraz etti.
İtirazlar reddedildi. Vatandaş belediye ile ilgili kurum ve kuruluşlar arasında gitgel mekiki dokudu dokumaya devam ediyor.
Mahkeme yolu gösterildi.
Bugün gelinen noktada:
Mahkemeleri kazanan vatandaşlar var
Kesinleşmiş kararlar var
Ama bu kararların uygulandığını söylemek zor.
Sorun tam da burada başlıyor.
Yetki Belediyelerde, Edremit Mercek Altında
Başlangıçta 18. madde uygulamasının yetkisi Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’ndaydı.
Daha sonra bu yetki belediyelere devredildi.
Bugün özellikle:
Bakacık, Süphan ve Kurubaş mahallelerinde yaşanan sorunların doğrudan muhatabı Edremit Belediyesi’dir.
Edremit Belediyesi çözüm için ihaleye çıkıldığını, özel harita mühendislerine yetki verildiğini açıkladı.
Ancak aradan geçen uzun zamana rağmen:
Net bir takvim açıklanmadı
Mahkeme kararlarını uygulayan somut bir düzenleme yapılmadı
Vatandaşın mağduriyeti giderilmedi
Bu nedenle Edremit Belediyesi, Van Çevreyolu 18. madde uygulamasında en çok sorgulanması gereken kurumların başında geliyor.
Yol Var Ama Tam Açık Değil
Van Çevreyolu;
Elmalık, Bakacık, Süphan ve Kurubaş bölgelerinde asfaltlandı.
(Kevenli-Bostaniçi yol açmada beklemede )
Ancak özellikle Bakacık ve Süphan mahallelerindeki 30 metrelik yol boyunca devam eden mülkiyet sorunları, çevreyolunun tam anlamıyla tamamlanmasını engelliyor. Halen çözüm bekleyen müşterek yerlerde kanun nizam bilmeyen vatandaşta belediyelere mahkeme kararlarına rağmen yapısını kimseye sormadan onlara göre kendi yerlerinde yapısını dikiyor. Elektrik su ve doğalgaz hizmetini de alıyor. Bunu halen anlamış değilim.
Asfalt var, ama hukuki kilit devam ediyor.
Kentin Dinamikleri Nerede?
Van Valiliği,
Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü,
Van Büyükşehir Belediyesi,
Edremit, İpekyolu ve Tuşba Belediyeleri,
Van Ticaret ve Sanayi Odası,
Esnaf ve Şoförler Odaları… vs.
Herkes çevreyolunun önemini biliyor.
Ama iş, mağduriyetleri gidermeye gelince sessizlik hâkim.
Sonuç: Getirdiği Kadar Götürdüğü de Var
Van Çevreyolu;
✔ Trafik açısından umut getirdi
✔ Şehrin geleceği için önemli bir altyapı sundu
Ama aynı zamanda:
✖ Mülkiyet karmaşası
✖ Hukuki belirsizlik
✖ Vatandaş mağduriyeti
✖ Belediye–vatandaş güven sorununu da beraberinde getirdi
Özellikle Edremit Belediyesi, bu sürecin artık sadece izleyicisi değil, çözücüsü olmak zorundadır.
Aksi halde Van Çevreyolu,
bitmiş ama tamamlanamamış,
yapılmış ama kullanılamayan projeler çarpık yapılaşma arasında anılmaya devam edecektir.
